Czego nie wolno robić koniom?Najważniejsze zakazy wynikające z przepisów
Zaktualizowano: 30 wrz
Polskie prawo wprost wskazuje, czego nie można robić koniom. Warto znać te zakazy, powoływać się na nie i reagować, gdy zajdzie taka potrzeba. Ustawa o ochronie zwierząt określa zasady dotyczące między innymi wykorzystywania koni do pracy, treningu, sportu i celów rozrywkowych. Zakazuje również znęcania się nad końmi, rozumianego jako zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień.

Czego nie wolno robić koniom?
Nie wolno:
zmuszać koni do wykonywania czynności, które powodują ból lub są sprzeczne z ich naturą (art. 17 ust. 4),
używać koni do pracy w sposób lub w warunkach, które stwarzają nieuzasadnione zagrożenie dla ich życia lub zdrowia albo zadają im cierpienie (art. 14 ust. 1),
prowadzić występów, treningów i tresury oraz stosować wobec koni metod postępowania, które mogą zagrażać ich życiu i zdrowiu albo powodować cierpienie (art. 15 ust. 1),
używać sprzętu, w tym uprzęży, wędzideł, rzędów wierzchowych, podków, pojazdów lub narzędzi, które ze względu na zły stan techniczny lub niewłaściwą konstrukcję mogą spowodować obrażenia ciała lub śmierć konia (art. 14 ust. 2 pkt 3),
popędzać koni przedmiotami lub narzędziami, które mogą spowodować ich okaleczenie (art. 14 ust. 2 pkt 4),
wykorzystywać koni w widowiskach i sportach noszących znamiona okrucieństwa (art. 16),
przeciążać koni (art. 14 ust. 2 pkt 1),
używać do pracy koni chorych lub niedożywionych (art. 14 ust. 2 pkt 2),
zmuszać koni ciągnących ładunek do wyczerpującego kłusu lub galopu (art. 14 ust. 2 pkt 5),
stosować wobec koni farmakologicznych i mechanicznych metod i środków dopingujących (art. 15 ust. 3),
znęcać się nad końmi – zadawać im bólu lub cierpień ani świadomie dopuszczać do ich zadawania (art. 6 ust. 1a i ust. 2).
Ustawa wskazuje ponadto wprost, że za znęcanie się nad zwierzętami uznaje się między innymi używanie do pracy albo w celach sportowych lub rozrywkowych zwierząt chorych, a także zbyt młodych lub starych oraz zmuszanie ich do czynności, których wykonywanie może spowodować ból (art. 6 ust. 2 pkt 3).
Dlaczego warto znać te przepisy?
Przepisy te wyznaczają konkretne granice sposobu wykorzystywania koni do pracy, treningu, sportu i rozrywki. Odnoszą się zarówno do zadawania bólu i cierpienia, jak i do stanu zdrowia konia, przeciążania go, stosowanego sprzętu, metod treningowych czy sposobu wykorzystywania go podczas zawodów i widowisk.
Ich znajomość pozwala lepiej rozpoznawać sytuacje, w których dobrostan, zdrowie lub życie konia mogą być zagrożone, a także wskazywać konkretne przepisy podczas podejmowania interwencji lub zgłaszania nieprawidłowości.
Cytując i przybliżając przepisy ustawy o ochronie zwierząt, w niektórych miejscach celowo zastąpiliśmy ogólne określenie „zwierzę” słowem „koń” i wybraliśmy te regulacje, które najbardziej bezpośrednio odnoszą się do realiów użytkowania i utrzymywania koni.
Prawo określa granice, których nie można przekraczać. Dlatego warto je znać, przypominać o nich i powoływać się na nie zawsze wtedy, gdy sposób traktowania konia może powodować ból lub cierpienie albo zagrażać jego zdrowiu czy życiu.
Obowiązek reagowania
W przypadku podejrzenia znęcania się nad zwierzęciem zawiadom Policję lub prokuraturę. Znęcanie się nad zwierzęciem jest przestępstwem (art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt), a zgodnie z art. 304 § 1 Kodeksu postępowania karnego każdy, kto dowiedział się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, ma społeczny obowiązek zawiadomić o tym prokuratora lub Policję.
Jeżeli jesteś świadkiem sytuacji, w której koń może być krzywdzony, jego zdrowie lub życie jest zagrożone albo sposób jego użytkowania może naruszać przepisy ustawy o ochronie zwierząt, nie pozostawaj obojętny. Udokumentuj zdarzenie - jeśli jest to możliwe i bezpieczne, wykonaj zdjęcia lub nagrania, zapisz datę, godzinę i miejsce oraz możliwie dokładnie opisz to, co zaobserwowałeś. Zachowaj oryginalne materiały i, jeśli są, dane świadków.
Nie musisz samodzielnie rozstrzygać, czy doszło do przestępstwa. Twoim zadaniem jest opisać konkretne fakty i przekazać posiadane dowody. Jeżeli zagrożenie dla życia lub zdrowia konia jest bezpośrednie, reaguj natychmiast i zadzwoń pod numer alarmowy 112. Możesz również powiadomić organizację społeczną zajmującą się ochroną zwierząt, która może podjąć interwencję i pomóc w dalszym prowadzeniu sprawy.
Nie zakładaj, że „ktoś inny na pewno zareaguje”. Prawo wprost wskazuje na społeczny obowiązek zawiadomienia o przestępstwie. Jeśli więc jesteś świadkiem krzywdzenia konia, dokumentuj i zgłaszaj. Brak reakcji może oznaczać, że krzywdzenie będzie trwało dalej.
Źródła:
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt – tekst jednolity, Dz.U. 2023 poz. 1580:



