zawiadomienie w sprawie wiązania języków koniom na wyścigach
Zaktualizowano: 29 wrz
Do prokuratury trafiło zawiadomienie złożone przez fundację Przyjaciel Zwierz we współpracy ze stowarzyszeniem Prawnicy na rzecz Zwierząt i inicjatywą non-profit na rzecz dobrostanu koni Follow The White Horse w sprawie wiązania koniom języków do żuchwy na Torze Służewiec.
Mimo obowiązującego od dziesięciu lat zakazu praktyka ta jest nadal stosowana w hazardowej branży wyścigów konnych, podlegającej szczegółowym regulacjom ustawowym i wykonawczym oraz korzystającej z infrastruktury i środków publicznych. Regulamin wyścigów konnych zabrania wiązania języka do żuchwy konia oraz stosowania wyposażenia, które może powodować ból lub zranienie.
Tylko podczas Gali Derby na Torze Służewiec, która odbyła się 5 lipca 2026 r. pod honorowym patronatem Prezydenta m.st. Warszawy, udokumentowano aż cztery przypadki koni, którym na czas udziału w gonitwach założono opaski zaciskowe na języki. Podczas kolejnych dni wyścigowych też było ich kilka.
- Zakaz jest od lat obchodzony poprzez zastępowanie materiału wiązanego na supeł elastycznymi opaskami lub paskami z zapięciem, określanymi jako „mocowanie” lub „przyczepianie” języka konia do żuchwy. Podjęliśmy działania prawne w celu wyjaśnienia, czy stosowanie tej praktyki oraz jej tolerowanie przez osoby odpowiedzialne za nadzór nad wyścigami pozostaje zgodne z obowiązującym prawem - mówi Ewa Leszczyńska, prezeska Fundacji Przyjaciel Zwierz.
Najpierw język konia jest wyciągany z pyska, a następnie wokół niego zakłada się pętlę z gumowej opaski, taśmy, skórzanego lub materiałowego paska, a nawet rajstopy. Po zaciśnięciu materiał mocuje się do żuchwy (rzadziej do wędzidła), w celu unieruchomienia języka na czas gonitwy.
- Naukowcy i weterynarze alarmują, że wiązanie języka (tzw. „tongue-tie”) niezależnie od zastosowanego materiału lub sposobu mocowania, powoduje u koni ból, stres, reakcje obronne oraz ograniczenie naturalnych odruchów przełykania i trudności z pobieraniem pokarmu. Zdarzają się też przypadki porażenia nerwów, martwicy tkanek oraz utraty części języka. Potwierdzają to liczne badania i artykuły naukowe - wyjaśnia Magda Czajkowska vel Czajka z inicjatywy Follow The White Horse.
Wiązanie języka stosuje się przede wszystkim po to, aby zwiększyć kontrolę nad koniem i uniemożliwić mu przełożenie języka nad wędzidło. Konie podejmują takie próby, aby zmniejszyć nacisk i ból w pysku wywołany działaniem ręki jeźdźca, połączonej z wodzą i wędzidłem. Praktyka ta bywa uzasadniana rzekomą koniecznością „poprawy oddychania” i zapobiegania „omdleniu konia” lub „zadławieniu się językiem” podczas gonitwy. Argumenty te nie znajdują potwierdzenia naukowego. Koń oddycha przez nozdrza, a dostępne badania nie wykazały, aby wiązanie języka poprawiało oddychanie lub wyniki wyścigowe.
- Zawiadomienie dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzętami, o którym mowa w art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt. Zgodnie z ww. ustawą przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć nie tylko aktywne zadawanie zwierzętom bólu lub cierpienia, ale także świadome dopuszczanie do ich zadawania. Zarówno więc bezpośrednie stosowanie metody wiązania koniom języka do żuchwy, jak i świadome dopuszczanie takich koni do udziału w gonitwach może wyczerpywać znamiona tego przestępstwa - informuje Magdalena Krupa-Polak, radczyni prawna ze stowarzyszenia Prawnicy na rzecz Zwierząt.
Autorzy zawiadomienia zwracają uwagę, że sprawa wykracza poza pojedyncze przypadki i może świadczyć o utrwalonym przyzwoleniu na obchodzenie przepisów, a tym samym podważać wiarygodność całego systemu nadzoru nad wyścigami konnymi w Polsce. Społeczna szkodliwość tych praktyk jest tym większa, że dochodzi do nich na oczach publiczności, w tym rodzin z dziećmi, w miejscu, w którym zwierzętom powinna być zapewniona należyta opieka.
Dodatkowe informacje i nagrania:
Instagram: https://www.instagram.com/reel/Db5CfcUA9EE/?utm_source=ig_web_copy_link&igsh=NTc4MTIwNjQ2YQ==
Źródła:
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 24 marca 2016 r. w sprawie regulaminu wyścigów konnych, § 65.
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20160000536/O/D20160536.pdf
Weller et al., 2021, The Reported Use of Tongue-Ties and Nosebands in Thoroughbred and Standardbred Horse Racing, Animals.
Barton et al., 2022, Evaluation of the effect of tongue ties on stress parameters, behaviour and heart-rate variability in racehorses, Animal Welfare.
Holmes T.Q., Brown A.F., 2022, Champing at the Bit for Improvements: A Review of Equine Welfare in Equestrian Sports in the United Kingdom, Animals.
What is a tongue tie? Cristina Wilkins, Horse and People https://horsesandpeople.com.au/what-is-a-tongue-tie/
Kontakt dla mediów: Ewa Leszczyńska, Fundacja Przyjaciel Zwierz https://przyjacielzwierz.org
Magda Czajkowska vel Czajka. Follow The White Horse www.followthewhitehorse.com
